Kto spłaca długi po śmierci brata?

Kto spłaca długi po śmierci brata?

Pytanie to pojawia się bardzo często na różnego rodzaju forach prawniczych. Jako rodzeństwo możemy obawiać się, że spłata długów i pożyczek zaciągniętych przez naszego brata stanie się naszym problemem w przypadku jego śmierci, często niespodziewanej. Kto spłaca długi po śmierci brata i jak uniknąć sytuacji, w której to my, jako rodzeństwo będziemy za to odpowiedzialni?

Spłata długów brata, a kodeks cywilny

Wedle przepisów Kodeksu Cywilnego, za długi brata odpowiada rodzeństwo w momencie, w którym spadkobiercy dziedziczący w pierwszej kolejności odrzucili po nim spadek. Do tego grona zalicza się żonę, potomstwo oraz rodziców zmarłego brata. W dalszej kolejności do spłaty zadłużeń pozostaną powołani krewni według określonej kolejności. Dokładna kolejność przedstawia się następująco:

  • dzieci i małżonek spadkodawcy,
  • następnie małżonek spadkodawcy, dzieci i wnuki spadkodawcy,
  • dalej małżonek i rodzice spadkodawcy (gdy nie ma dzieci i wnuków),
  • następnie rodzice spadkodawcy (gdy nie ma małżonka, dzieci i wnuków),
  • w dalszej kolejności jeden rodzic i rodzeństwo spadkodawcy (ich zstępni).

Mówiąc zatem o dziedziczeniu spadku i byciu spadkobiercą musimy liczyć się zarówno z pozytywnymi, jak i negatywnymi aspektami tej sytuacji.

Jak nie płacić długów zmarłego brata?

Na początku należy zdać sobie sprawę z faktu, że spadkobierca nabywa spadek z chwilą jego otwarcia. W prostych słowach oznacza to, że nabywa go z chwilą śmierci spadkodawcy, czyli w tym przypadku brata. Nie jest to jednak nabycie definitywne spadku – istnieje możliwość jego odrzucenia. Spadkobierca, który zdecydował się na odrzucenie spadku nie odpowiada za odziedziczone w spadku długi. W tym wypadku jest on traktowany, jakby nie dożył spadku. Należy jednak pamiętać, iż spadku należy zrzec się w odpowiednim terminie.

Oświadczenie o odrzuceniu spadku po zmarłym bracie musi zostać złożone w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o śmierci spadkodawcy i otworzeniu spadku lub od momentu dowiedzenia się o odrzuceniu spadku przez innych spadkobierców, którzy znajdowali się „wyżej” na liście dziedziczenia spadku, czyli byli wcześniej powołani do dziedziczenia.

Oświadczenie o odrzuceniu spadku należy złożyć u notariusza lub w sądzie. W dalszej kolejności dziedzicami spadku będą zstępni. W momencie, gdy rodzeństwo nie zrzeknie się spadku po zmarłym bracie w określonym terminie, przejmuje ono cały spadek – zarówno majątek zmarłego brata, jak i odpowiedzialność za całe zadłużenie.

Wysokość dziedziczonego zadłużenia

Warto również wspomnieć o tym jaka jest wysokość dziedziczonego długu. Odpowiedzialność za odziedziczone długi brata jest ograniczona kwotowo do tzw. wartości stanu czynnego spadku. Jest to wartość należących do majątku spadkowego aktywów. Jeżeli zatem wartość stanu czynnego spadku będzie wynosić 300 tys. zł, a dziedziczony dług będzie wynosił 500 tys. zł, to wierzyciel będzie mógł domagać się spłaty zaledwie 300 tys. zł. Ograniczenie odpowiedzialności i wyznaczenie wartości stanu czynnego spadku ma miejsce tuż po sporządzeniu spisu i wykazu inwentarza, który musi zostać złożony u notariusza lub przed sądem.

Sporządzenie i złożenie wykazu inwentarza pozostaje w odpowiedzialności spadkobiercy. W wyniku sporządzenia tego dokumentu będzie on zobowiązany do spłaty długów zgodnie ze sporządzonym wykazem. Sporządzenie spisu inwentarza pozostaje w odpowiedzialności komornika. Oba dokument są niezwykle ważne – ich brak jest równoważny ze zgodą na nieograniczoną odpowiedzialność za długi spadkowe. Warto również sprawdzić, czy długi spadkowe nie uległy już przedawnieniu.

Podsumowując, istnieje wiele aspektów prawnych, które należy rozważyć w momencie śmierci brata. Jednym z nich są kwestie dziedziczenia. Jeżeli zostaliśmy powołani do bycia spadkobiercami musimy pamiętać, że dziedziczyć możemy zarówno majątek, jak i długi zmarłego brata. W ciągu 6 miesięcy możemy taki spadek odrzucić. Warto pamiętać o sporządzeniu wykazu inwentarza oraz przypilnowaniu komornika w kwestii rzetelnego sporządzenia spisu inwentarza. Dzięki temu kwota, którą będziemy musieli spłacić może być znacznie ograniczona.